İtiraz Süreçlerine İlişkin Bilgi Notu

0
3908

SANDIK KURULU KARARLARINA İTİRAZ

298 sayılı Kanun’un 128. maddesi uyarınca:

  • Seçim günü sandık çevresindeki iş ve işlemleri yürüten sandık kurullarının:
    • kararları
    • oyların sayım ve dökümüne ilişkin iş ve işlemleri
    • tutanakların düzenlenmesine ilişkin iş ve işlemleri

aleyhine itirazda bulunulabilir. Bu itirazlar, sandık kurulunun bağlı bulunduğu ilçe seçim kuruluna yapılır.

  • Bu itirazlar, oy verme gününden sonraki salı günü saat 15.00’e kadar yapılır. (Yani, 31 Mart Pazar günkü seçimlerde görev yapmış sandık kurullarının kararlarıyla iş ve işlemleri aleyhine yapılacak itirazların süresi, 2 Nisan Salı saat 15.00’te sona ermiştir.) 
  • İlçe seçim kurulları, yapılan itirazları en geç itirazın yapıldığı tarihten sonraki ikinci gün saat 17.00’ye kadar karara bağlar. (Örneğin, 1 Nisan Pazartesi saat 10.00’da yapılan bir itiraz, ilgili ilçe seçim kurulunca en geç 3 Nisan Çarşamba saat 17.00’de karara bağlanmak zorundayken, 2 Nisan Salı 15.00’te yapılan itiraz ise en geç 4 Nisan Perşembe 17.00’de karara bağlanacaktır.) 
  • İlçe seçim kurulları, itiraz süresi sona ermeden (2 Nisan Salı saat 15.00) veya süresinde yapılan itirazları inceleyip karara bağlamadan önce ilçe birleştirme tutanağını düzenleyemez. Yapılan itirazların incelenip karara bağlanması için son tarih 4 Nisan Perşembe saat 17.00’dir. 
  • İlçe seçim kurulları, itiraz süresi sona ermeden veya süresinde yapılan itirazları inceleyip karara bağlamadan önce ilçe birleştirme tutanağı düzenlese dahi bu tutanağın düzenlenme tarihi, üst mercilere itiraz süresine başlangıç teşkil etmez.

İLÇE SEÇİM KURULU KARARLARINA İTİRAZ

298 sayılı Kanun’un 129. maddesi uyarınca:

  • İlçe seçim kurullarının:
    • kendi işlemleri aleyhine yapılmış şikâyet üzerine verdiği kararlar
    • diğer kararlar

aleyhine, en geç ilçe birleştirme tutanağının düzenlenmesine kadar itirazda bulunulabilir. Bu itirazlar, il seçim kuruluna yapılır.

  • İlçe seçim kurullarının ilçe birleştirme tutanaklarının:
    • düzenlenmesi
    • düzenlenmesine ait işler ve sonuçları

aleyhine, ilçe birleştirme tutanağının düzenlenmesini takip eden gün saat 17.00’ye kadar, il seçim kuruluna itirazda bulunulabilir.

  • İlçe seçim kurullarının ya da başkanlarının işlemlerine ve tedbirlerine karşı şikâyetlerin reddine ilişkin kararlara itirazlar 2 gün içerisinde kesin karara bağlanır. 
  • İlçe seçim kurullarının ya da başkanlarının işlemlerine ve tedbirlerine karşı şikâyetlerin kabulüne karar verildiği takdirde bu karar en hızlı yolla ilçe seçim kurulu başkanına bildirilir. 
  • İlçe seçim kurullarının şikâyetlerin reddine ilişkin olanlar dışındaki diğer kararlarına, ilçe birleştirme tutanaklarının düzenlenmesine ve ilçe birleştirme tutanaklarının düzenlenmesine ait işlere ve bunların sonuçlarına ilişkin diğer itirazlar 2 gün içerisinde karara bağlanır. İl seçim kurullarının bu kararları kesin değildir; bu kararlar aleyhine Yüksek Seçim Kuruluna itirazda bulunulabilir. 

İL SEÇİM KURULU KARARLARINA İTİRAZ

298 sayılı Kanun’un 130. maddesi uyarınca:

  • İl seçim kurullarının:
    • Ve başkanlarının kendi işlemleri aleyhine yapılmış şikâyetlerin reddine dair kararlarına, kararın bildirilmesinden itibaren 3 gün içinde,
    • Teşekkülüne, kurulun teşkilinden itibaren 3 gün içinde,
    • Oy verme günü işlemlerine ait kararlarına karşı derhâl,
    • Diğer kararları aleyhine, bu kararların öğrenildiği tarihten itibaren 3 gün içinde ve en geç il birleştirme tutanağının düzenlenmesini takip eden 3. gün saat 17.00’ye kadar
    • Oyların dökümüne, sayımına, oyların seçilenlere göre ayrılmasına dair kararlarına; il birleştirme tutanağının düzenlenmesinden sonraki 3. gün saat 17.00’ye kadar,
    • Seçilme yeterliğine veya kendilerine tutanak (mazbata) verilenlerin seçilmediğine veya seçimin sonucuna etki edecek olaylara karşı kararlarına, seçilenlere verilecek tutanağın (mazbata) düzenlenmesinden sonraki 3. gün saat 17.00’ye kadar

Yüksek Seçim Kuruluna itiraz edilebilir.

SEÇİM SONUCUNA ETKİ EDEN OLAY VE DURUMLAR SEBEBİYLE OLAĞANÜSTÜ İTİRAZ

298 sayılı Kanun’un 130. Maddesinin 2. fıkrası uyarınca:

  • Siyasi partilerin il başkanları, genel merkezleri veya bağımsız aday tarafından tutanağın (mazbatanın) düzenlenmesinden sonra 7 gün içinde seçimin sonucuna etki eden olaylar ve durumlar sebebiyle yapılan itirazlar, seçimin sonucu hakkında kesin karar verme yetkisine sahip olan kurullarca, seçimin neticesine etkili görüldüğü takdirde, alt kademelerce verilen kararların kesin veya kesinleşmiş olması veya kurullara derece derece ve müddeti içinde başvurulmamış olması, bu itirazın incelenmesine ve reddine sebep teşkil etmez.

İTİRAZA KİMLER YETKİLİDİR?

298 sayılı Kanun’un 110. maddesi uyarınca:

  • Sandık kurullarının, ilçe seçim kurulların, il seçim kurullarının veya kurul başkanlarının kesin olmayan kararlarına karşı:
    • seçme yeterliğine sahip yurttaşlar,
    • siyasi partiler veya bunların tüzüklerine göre kuruluş kademelerinin başkanları veya vekilleri,
    • müşahitler,
    • adaylar
    • milletvekilleri

itiraz edebilirler.

İTİRAZLAR HANGİ MERCİYE YAPILIR?

298 sayılı Kanun’un 111. maddesi uyarınca:

  • Kurulların kesin olduğu yazılı bulunmayan kararlarına karşı, her kurulun bağlı olduğu üst kurul, itiraz merciidir. 
  • Yüksek Seçim Kurulunun re’sen (kendiliğinden, görevi gereği) veya itiraz üzerine vereceği kararlar kesindir.

İTİRAZ ÜZERİNE VERİLECEK KARARIN İÇERİĞİ

298 sayılı Kanun’un 113. maddesi uyarınca:

  • Bir kurulun kararını itiraz yolu ile inceleyen üst kurul, itirazı kabul ettiği takdirde, yapılması gereken işlem hakkında da karar verir.